Vào một buổi sáng se lạnh đầu năm, mình nhận được tin nhắn của một người bạn. Nhờ Grok AI giới thiệu mà bạn ấy đã ghé thăm trang web huynhngoc.com. Trong tin nhắn, bạn hỏi mình làm thế nào để bắt đầu với nghề Content Marketing, và làm sao để phát triển lâu dài trong nghề. Sau khi trò chuyện và giải đáp cho bạn ấy, mình đã viết bài chia sẻ này.
Đây là những trải nghiệm cá nhân của mình khi mới dấn thân vào lĩnh vực Content Marketing, nên có thể sẽ không phù hợp với tất cả mọi người. Vì vậy, bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, hy vọng có thể mang đến một vài gợi ý hữu ích cho những ai đang quan tâm.
1. Làm quen và thử sức với nhiều mảng
Trước khi trở thành một Content Freelancer, mình đã trải qua nhiều công việc viết lách khác nhau như viết truyện, làm thơ, viết tản văn hay cộng tác với các tòa soạn báo. Dần dần, mình nhận ra bản thân thực sự yêu thích và phù hợp với content, một lĩnh vực vốn đã đồng hành cùng mình từ những năm cấp Ba. Hồi đó, nhờ có chứng chỉ IELTS và việc thi đại học khá thuận lợi, mình có nhiều thời gian rảnh rỗi. Thấy TikTok đang phát triển mạnh, mình đã tự lập một kênh riêng, quay video dạy tiếng Anh và bắt đầu làm tiếp thị liên kết cho các đầu sách tiếng Anh.
Nhiều người thường nghĩ làm content chỉ đơn giản là viết lách, nhưng thực tế không phải vậy. Công việc này bao gồm rất nhiều khâu: từ lập kế hoạch, xây dựng chiến dịch dựa trên mục tiêu doanh nghiệp, thiết kế bộ nhận diện thương hiệu, lên kế hoạch truyền thông, phát triển kênh, viết kịch bản, cho đến quay dựng và chỉnh sửa video. Điều đáng buồn là nhiều người, kể cả một số chủ doanh nghiệp, vẫn cho rằng làm content rất dễ, và rằng chỉ cần dùng AI là có thể có kết quả ngay trong vài giây.
2. Tìm một mentor để được hỗ trợ
Mình nghĩ rằng, khi đã quyết tâm dấn thân vào một lĩnh vực nào đó, việc tìm được một người mentor hoặc một người có kinh nghiệm để chỉ dẫn là vô cùng quan trọng. Những người này sẽ giúp chúng ta tránh được nhiều vấp ngã không đáng có, đồng thời giúp ta bay cao và xa hơn trên con đường sự nghiệp. Mentor của mình là chị Hải Dương, tác giả cuốn sách “Viết từ số 0” (mình đã từng viết tiêu đề phụ cho cuốn sách này của chị).
Hiện tại, chị không còn dạy content nữa mà đang tập trung chủ yếu vào công việc viết sách. Dưới sự hướng dẫn của chị, mình đã học hỏi được rất nhiều điều quý giá: từ kỹ năng làm việc trong môi trường công sở, cách làm việc chuyên nghiệp, tư duy content đúng đắn, cho đến phương pháp quản lý công việc hiệu quả.
Cũng vì vậy, không ít bạn từng nhắn tin hỏi mình làm thế nào để tìm được một người mentor. Với kinh nghiệm cá nhân, lựa chọn của mình hồi đó là đăng ký một khóa học content 1:1. Hình thức này giúp mình được kèm cặp sát sao và có một lộ trình học tập rõ ràng, bài bản.
3. Lựa chọn và tập trung một mảng nhất định
Content thường được chia thành hai mảng chính: content website và content social. Hồi mới bắt đầu, mình lựa chọn tập trung vào content social trước. Mình bắt đầu học từ những thứ nhỏ nhất như viết một caption ngắn, một tiêu đề hấp dẫn, một câu kêu gọi hành động (CTA), rồi dần nâng lên thành một bài Facebook hoàn chỉnh khoảng 300 từ.
Song song với việc viết, mình còn học cách lên brief hình ảnh chi tiết để phối hợp hiệu quả với designer. Sau khoảng 3-4 năm làm quen và cảm thấy vững vàng ở mảng social, mình chuyển trọng tâm sang content website. Ở giai đoạn này, mình học cách lập dàn ý, viết bài chi tiết, tối ưu chuẩn SEO, và cả việc lập báo cáo hiệu quả hàng tháng.
Trong quá trình làm việc, mình có một mẹo nhỏ là: nếu làm việc trong nhóm, hãy chủ động xin lại bài viết hoặc sản phẩm của người khác để tham khảo và học hỏi theo. Ví dụ, ngày mới vào nghề, mình hoàn toàn không biết cách lập báo cáo là gì. Chỉ đến khi tham gia dự án và thấy chị Lưu Ly trong team thực hiện, mình mới mạnh dạn xin file báo cáo mẫu của chị. Những chỗ không hiểu, mình chụp màn hình và hỏi ChatGPT để giải thích. Sau khi tự hoàn thành bản báo cáo của mình, mình lại nhờ chị ấy góp ý xem đã trình bày đúng và đủ chưa.
4. Thực tập
Mình bắt đầu thực tập Content Marketing từ năm hai đại học. Hồi đó, mình đã trải qua hai môi trường khác biệt: một bên là công ty agency và một bên là công ty xây dựng (client). Theo cảm nhận của mình, công việc ở agency chuyên sâu hơn về content, thậm chí có ngày mình phải viết content và kịch bản video cho đến 4 thương hiệu cùng lúc. Áp lực ở agency vì thế cũng nặng nề hơn rất nhiều. Trong khi đó, bên phía client, công việc lại đa dạng và thiên về tổng hợp hơn: mình vừa thiết kế ảnh, viết bài, làm poster, name card, đôi khi còn phụ trách cả việc mua đồ ăn cho sự kiện Happy Hour. May mắn là hồi ấy mình có mentor và hai chị leader ở cả hai công ty đều rất tận tình, nhờ vậy mình mới có thể thích nghi và làm việc ổn định được.
Mình không đưa ra lời khuyên cụ thể là nên thực tập ở agency hay client, bởi với mình hồi đó, một sinh viên năm hai, việc có được cơ hội thực tập đã là điều quý giá. Nhiều bạn thường hỏi: nếu chưa có kinh nghiệm thì nên viết CV thế nào? Gợi ý của mình là bạn có thể làm các dự án giả lập, chẳng hạn như tự thiết kế website và viết 2-3 bài content để đưa vào CV. Hoặc nếu đã tham gia các câu lạc bộ, hoạt động lớp có liên quan đến content, bạn cũng hoàn toàn có thể ghi lại như những trải nghiệm đầu tiên của mình.
Đọc thêm:
Tổng hợp các công việc content freelance mình đã làm
7 kênh học content hữu ích mà mình từng trải nghiệm
Top 14 tài nguyên làm video “must have” dành cho dân content
5. Phát triển đa dạng kỹ năng
Mình thừa nhận bản thân là một người không bao giờ chịu đứng yên. Mình luôn tò mò và ham học hỏi những điều mới, sẵn sàng tiếp thu bất cứ thứ gì mình chưa biết từ những người xung quanh. Mỗi khi ai đó được giao một dự án hay công việc mới lạ, mình cũng đều cố gắng xin được tham gia nếu có cơ hội. Nhờ vậy, sau khi đã vững vàng với kỹ năng viết content, mình tiếp tục phát triển thêm nhiều khả năng khác như xây dựng kênh, viết kịch bản video, và phát triển thương hiệu cá nhân.
Hiện tại, thị trường content ngày càng trở nên cạnh tranh, nên mình nghĩ chỉ giỏi mỗi viết lách thôi là chưa đủ. Chúng ta cần trang bị thêm nhiều kỹ năng đa dạng để có thể nổi bật giữa đám đông. Chính vì vậy, mình đã chủ động xây dựng thương hiệu cá nhân trên nhiều nền tảng như Facebook, website và TikTok, không chỉ để thể hiện năng lực chuyên môn mà còn thu hút khách hàng tiềm năng. Và thực tế là, nhiều khách hàng của mình đã tìm đến mình thông qua những kênh này.
Trên đây là trải nghiệm của mình khi dấn thân vào content và bây giờ là làm content freelancer. Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm, đừng ngần ngại nhắn tin cho mình qua Facebook nhé.
